Tổng hợp các món rau có công dụng chữa bệnh vặt hiệu quả (phần 1)

Rau câu có công dụng trị táo bón, giải nhiệt, chữa đái buốt, còi cọc, rôm sảy, mụn nhọt, lười ăn, bướu cổ, táo bón. rau dều có vị ngọt nhạt, tính mát có tác dụng chống viêm, lọc máu, lợi tiểu, tiêu sưng, chống ngứa, giải nhiệt độc. Rau diếp cá có vị chua, cay, mùi tanh, tính mát, không độc; có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu thũng, sát khuẩn…

Rau Câu thạch)

Rau câu là loại tảo ở các vùng biển, có rất nhiều màu tùy theo loại, loại phổ biến có màu hung hung và trắng, trên đầu cành có răng nhỏ. Rau câu có công dụng trị táo bón, giải nhiệt, chữa đái buốt, còi cọc, rôm sảy, mụn nhọt, lười ăn, bướu cổ, táo bón.

Các bài thuốc chữa bệnh bằng rau câu:

Bướu cổ: Nấu rau câu thành xu xoa, thạch ăn thường xuyên nhiều ngày.
Còi cọc: Dùng rau câu tươi hay khô nấu với thịt lợn hay thịt bò ăn hằng ngày hoặc nấu rau câu lấy nước pha vào sữa cho trẻ con uống.
Người nóng, đái buốt: Lấy rau câu nấu nước để uống thay nước trà hay nước uống hằng ngày.
Nóng nực sinh rôm sảy, lười ăn, mụn nhọt: Nấu rau câu thành thạch ăn thường xuyên mỗi ngày.
Suy nhược thần kinh: Nấu rau câu thành xu xoa, thạch ăn thường xuyên nhiều ngày.
Táo bón: Hằng ngày dùng 1-10g bột rau câu pha nước để uống.

Rau dền

rau dền

Trong dân gian người ta thường hái các đọt non của rau dệu để luộc hoặc nấu canh ăn. Theo Đông y, rau dều có vị ngọt nhạt, tính mát có tác dụng chống viêm, lọc máu, lợi tiểu, tiêu sưng, chống ngứa, giải nhiệt độc. Thường được dùng để chữa bệnh đường hô hấp, viêm hầu họng, ho ra máu, đi đại tiện ra máu, kiết lỵ, đi tiểu khó, tiểu ít, viêm đường tiểu, viêm da, viêm mu da, viêm vú, mẩn ngứa, nấm ngoài da, rắn độc cắn. Ngoài ra, còn dùng để làm lợi sữa cho sản phụ, nhuận gan, lợi mật, hạ sốt.

Rau dều có lượng protein khá cao (4,5g%), cao gấp 2 lần rau muống, cải bó xôi, gấp 3 lần rau dền, mướp, gấp 4 lần củ cải, bắp cải, vv… Do đó, rau dều là nguồn bổ sung đạm, chất xơ và vitamin khá tốt cho bữa ăn hằng ngày.

Các bài thuốc chữa bệnh bằng rau dền

Viêm đường tiểu, tiểu buốt, tiểu ít: Rau dệu tươi 60-80g, mã đề 12g, rễ cỏ tranh 12g, rau má 12g, bồ công anh 16g, cỏ mần trầu 10g, cam thảo đất 8g. Sắc với 1 lít nước, còn lại 300ml, chia 2 lần uống trước bữa ăn.
Chữa ho ra máu, đi cầu đại tiện ra máu: Rau dều tươi 80g, cỏ mực 20g (sao đen), kinh giới 12g (sao đen), lá huyết dụ 16g. Sắc với 750ml, còn lại 300ml, chia 2 lần uống trước bữa ăn.
Chữa rắn độc cắn: Sơ cứu bằng cách buộc ga rô, rạch chỗ rắn cắn, hút nọc độc (không dùng tay để nặn), cho uống rau dệu theo cách như sau:
Lấy 180g-240g rau dệu tươi, rửa thật sạch, giã nát, vắt lấy nước cho uống, bã đắp lên vết cắn. Nếu có điều kiện thì lấy 600ml rượu nếp hòa với 600ml nước lã sạch để đun sôi rau dệu (sau khi vò hoặc giã nát). Nấu sôi khoảng 30 phút, lọc bỏ bã, thêm 120ml rượu trắng. Dùng 9 để uống, 2 để bôi ngoài. Bệnh nặng cứ 3 giờ cho uống 1 lần, bệnh nhẹ thì chia uống 3 lần trong ngày. Nên kịp thời đem bệnh nhân đến các cơ sở y tế gần nhất để xử trí.

RAU DIẾP CÁ

Rau diếp cá có tên khác là rau dấp cá, ngư tinh thảo, rau vẹn, tập thái. Theo Đông y rau diếp cá có vị chua, cay, mùi tanh, tính mát, không độc; có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu thũng, sát khuẩn.

Các bài thuốc chữa bệnh bằng rau diếp cá:

Đái gắt, đái buốt: Rau diếp cá 20g, rau má 20g, mã đề 10g. Tất cả để tươi, rửa sạch, giã nát, thêm nước, gạn uống làm một lần trong ngày.
Đau mắt đỏ: Rau diếp cá tươi, rửa sạch, tráng qua nước đun sôi để nguội, để ráo nước, rồi giã nát, ép vào hai miếng gạc sạch, đắp lên mắt khi đi ngủ.
Kinh nguyệt không đều: Dùng 30-40g lá rau diếp cá còn tươi sắc uống thường xuyên thì khỏi.
Hoặc: Cây diếp cá (tươi) 40g, ngải cứu (tươi) 30g. Giã nhỏ lọc bằng nước sôi để nguội. Uống 1 ngày 2 lần, uống liền 5 ngày, uống trước kỳ kinh 10 ngày. Hoặc: có thể không dùng ngải cứu, diếp cá không cũng được.
Lòi dom: Rau diếp cá tươi 50g, rửa sạch, giã nhỏ, đắp vào dom sau khi đã rửa sạch bằng nước muối. Băng lại. Ngày làm một lần.
Mụn nhọt: Giã nát diếp cá, đắp vào chỗ mụn nhọt.
– Sốt nóng trẻ em: Rau diếp cá tươi 30g, rửa sạch, giã nát, thêm nửa bát nước nguội uống làm một lần; đồng thời, lấy bã đắp vào thái dương.
Sốt xuất huyết: Diếp cá 100g, lá rau ngót 100g, lá cỏ mực 100g. Sắc đặc, uống dần trong ngày.
Trẻ lên sởi: Diếp cá sao sơ, sắc uống.

– Trī:
(1) Trĩ ra máu: ăn sống hằng ngày. Đồng thời giã nát rịt vào chỗ trĩ.
(2) Trị đau nhứt: nấu sôi nước với diếp cá, đổ vào chậu xông vào chỗ trĩ, sau đó ngâm và rửa hậu môn.
(3) Trĩ lòi dom: rửa hậu môn bằng nước muối đun sôi để nguội, giã nát diếp cá rịt vào chỗ đau băng lại hoặc ngồi lên.
Trĩ ra máu: Lấy rau diếp cá (2 phần) và bạch cập (1 phần) phơi khô, tán bột, rây mịn. Ngày uống 6-12g chia làm 2-3 lần.
Viêm âm đạo: Cây diếp cá 20g, bồ kết 10g, tỏi 1 củ (vừa). Đun với 5 bát nước cho thật sôi. Cho xông hơi vào chỗ đau, dùng chính nước đó rửa hoặc ngâm chỗ đau. Ngày làm 1 lần, trong nhiều ngày liên tiếp.
Viêm đường tiểu, đái buốt, đái dắt: Diếp cá (tươi) 50g, rau má (tươi) 50g, mã đề 50g. Giã nát rồi hòa với nước lọc, vắt lấy nước trong uống.
Viêm phổi, viêm ruột, viêm thận phù thũng, kiết lỵ: Diếp cá 50g. Nấu với nước cho sôi, để nguội rồi uống.
Viêm ruột, kiết lỵ: Rau diếp cá 20g, xuyên tâm liên 16g, hoàng bá 8g. Tất cả xắt nhỏ, sắc uống làm hai lần trong ngày.
Viêm tai giữa: Rau diếp cá phơi khô 20g, táo đỏ 10 quả. Tất cả xắt nhỏ, sắc với 400ml nước còn 100ml, uống làm hai lần trong ngày.
Viêm tuyến vú, viêm tuyến sữa: Lá diếp cá (tươi) 30g, lá cải trời (tươi) 30g. Giã nát, chế nước sôi vào lấy nước cốt uống ngày 2 lần. Còn lại bã chưng nóng với giấm bi vào chỗ đau.
Vú sưng tắc sữa: Diếp cá 20g, táo đỏ 10 quả. Nấu với khoảng 2 lít nước, sắc lại còn phân nửa, uống 3 lần trong ngày.

Rau Bợ

Cây rau bợ còn gọi là cỏ bợ, rau bợ nước, thủy tần, V.V… Rau bợ có thể ăn sống, xào, luộc hoặc nấu canh. Để làm thuốc có thể dùng tươi hoặc phơi khô bảo quản nơi khô ráo.

Trong 100g rau bợ gồm có các chất: protid 4.6g, glucid 1.6g, carotene 0.72mg, vitamin C 76mg. Ngoài ra còn có chất cyclolaudenol.

Theo Đông y, rau bợ có vị ngọt, hơi đắng, tính mát, không độc, tác dụng thanh nhiệt, lợi tiểu, tiêu sưng, giải độc, nhuận gan, làm sáng mắt. Thường dùng chữa viêm thận, phù chân, viêm gan, viêm kết mạc, suy nhược thần kinh, sốt cao, mất ngủ, sưng đau lợi răng, mụn nhọt, sưng vú, tắc tia sữa, khí hư bạch đới, thổ huyết, đi tiểu ra máu, sỏi thận, sỏi bàng quang, tiểu đường.

Các bài thuốc chữa bệnh bằng rau bợ:

Đi tiểu nóng, tiểu buốt, tiểu ra máu: Rau bợ rửa thật sạch, phơi khô, ngày dùng 20-30g, nấu với 1 lít nước, sắc còn 300ml. Chia 3 lần uống trước bữa ăn.
Mụn nhọt do nhiệt độc: Rau bợ tươi 30-50g, rửa thật sạch, giã nát, thêm ít nước sôi để nguội vào, vắt lấy nước, chia 2-3 lần uống trước bữa ăn. Bả dùng đắp lên chỗ mụn nhọt.
Sưng lú: Dùng 50-80g rau bợ tươi, rửa thật sạch, giã nát, hòa với 1 lít nước đun sôi để nguội, vắt lấy nước. Chia 2 lần uống trước bữa ăn. Bã đắp lên chỗ sưng đau.
– Tắc sữa: Rau bợ 20-30g khô, nấu với 750ml nước sắc còn 300ml, chia 2 lần uống trước bữa ăn. Bã dùng khi còn ấm nóng, chườm và vuốt xuôi bầu vú từ trên xuống.

RAU MÁ

rau má

Trong dân gian thường dùng rau má để ăn sống, muối dưa, luộc chín hoặc nấu canh ăn. Thành phần hóa học của rau má gồm có (theo g%) nước 88.2, protid 3.2, glucid 1.8, cellulose 4.5; (theo mg%) calcium 229, phosphor 2, sắt 3.1, alpha carotene 1.300, vitamin B1 0.15 và vitamin C 37.

Theo Đông y, rau má vị ngọt, hơi đắng, the, có mùi thơm, tính mát, không độc; có tác dụng giải độc, giải nhiệt, thông tiểu, lợi sữa, trị bệnh gan, kiết lỵ, táo bón, máu cam, ho thổ huyết, mụn nhọt, đau bụng, rôm sảy mẩn ngứa, kinh nguyệt đau bụng đau lưng, viêm họng. Tuy nhiên, đối với những người tỳ vị hư hàn, thường đi đại tiện lỏng thì không nên dùng nhiều, vì rau má có tính mát.

Các bài thuốc chữa bệnh bằng rau má

Bị lỵ vì nhiệt: Dùng một nắm rau má tươi, giã nát, vắt lấy nước cốt hòa với nước và ít đường để uống. Ngày uống 2-3 lần.
Bí tiểu: Dùng rau má vắt lấy nước uống hoặc nấu canh rau má để ăn.
Lười ăn: Lấy một nắm rễ rau má, phơi khô, sao lên rồi tán thành bột, nấu chung với bột gạo hoặc trộn với cháo để ăn,
Cảm sốt khát nước, đau đầu: Rau má 30g, rau sam 20g. Giã nhỏ, vắt lấy nước cốt uống, ngày uống 3 lần.
Hoặc: Rau má 25g, củ sắn dây 20g, rau sam 15g. Sắc nước uống, ngày uống 2 lần, uống khi còn nóng.
Chảy máu cam: Dùng một nắm rau má, giã nát, vắt lấy nước cốt, uống với nước pha một chút đường. Lấy bã đắp lên trán.
Đau bụng, đau lưng khi có kinh: Dùng một nắm rau má khi đang trổ hoa, phơi khô, tán thành bột, mỗi ngày dùng 2 thìa cà phê bột hòa vào nước uống vào buổi sáng.
Kiết nặng: Dùng một nắm rau má giã nhuyễn, vắt lấy nước cốt hòa vào nước dừa tươi để uống.
Ngộ độc khoai mì, lá ngón: Dùng cả cây rau má hoặc một nắm rau má giã nát, vắt lấy nước cốt uống.
Ngộ độc nấm:
(1) Rau má sắc với nước có đường phèn.
(2) Giã nát rau má với củ cải, vắt lấy nước uống.
Rôm sảy, mẩn ngứa:
(1) Ăn rau má trộn dầu giấm.
(2) Dùng một nắm rau má tươi, giã nhuyễn pha với nước rồi lọc lấy nước trong pha thêm ít đường để uống vào buổi sáng. Buổi chiều và tối không nên uống.
Sưng lú: Dùng một nắm rau má, 1 nắm lá bồ công anh, sắc với nước cho cô lại, uống khi còn ấm, bã đắp vào chỗ sưng đau.
Táo bón: Dùng một nắm rau má trộn với giấm và dầu mè ăn liền vài ngày.
Tiêu chảy: Dùng một nắm rau má, 1 nắm gạo, sao vàng, sắc với nước cho cô lại, thêm một ít muối hay nước mắm. Uống vài lần trong ngày.
Say nắng: Dùng một nắm rau má, giã nát vắt lấy nước cốt, thêm ít muối và bột sắn hòa vào rồi uống với nước, lấy bã rau má đắp lên màng tang.
Viêm họng: Dùng 20gr rau má tươi giã nhỏ, vắt lấy nước cốt uống pha với ít muối. Ngày uống 2 lần, có thể cho thêm ít nước chanh hòa đều rồi uống.
Nước sinh tố rau má: Rau má xay nhuyễn vắt lấy nước cốt, pha với nước dừa xiêm là một thứ nước giải khát rất bổ.